عنوان کامل پایان نامه :

 ارزیابی ارتباط محافظه کاری سود و زیانی و محافظه کاری ترازنامه ای

قسمتی از متن پایان نامه :

2-1-2-2. انتقادات به محافظه­ کاری

استرلینگ[1] (1970) محافظه­کاری را به عنوان مؤثرترین اصل ارزشیابی در حسابداری ارزیابی می­کند(Watts, 2003a, 208). استرلینگ می­گوید: هر گاه محافظه­کاری با یک اصل حسابداری تضاد داشته باشد، بر آن چیره می­گردد (مجتهدزاده، 1380، 23). بعنوان مثال:

  • قاعده اقل بهای تمام شده یا قیمت بازار پیش روی اصل بهای تمام شده تاریخی
  • مبنای اقساطی شناخت درآمد (بر اساس وجه نقد دریافت شده)، پیش روی اصل شناخت درآمد فروش
  • هزینه کردن پژوهش و توسعه در برابر اصل تطابق
  • تغییر از بهای تمام شده به اقل بهای تمام شده یا قیمت بازار و اصل ثبات رویه
  • کمتر از واقع اظهار کردن ارزش دارایی­ها در تضاد با اصل افشا

با در نظر داشتن این تضادها دانشگاهیان، تئوریه­پردازها و تحلیلگران، انتقادهایی را متوجه محافظه­کاری در حسابداری نموده­اند.

تحقیقات اخیر در مورد محافظه­کاری بیانگر این می باشد که نه تنها روش­های حسابداری در حال حاضر محافظه­کارانه می باشد، بلکه طی سی سال گذشته محافظه­کارانه­تر نیز شده می باشد. این نتایج شگفت­انگیز با مخالفت صریح بسیاری از قانون­گذاران بازارهای سرمایه، تدوین­کنندگان استاندارد- همچون هیأت تدوین استانداردهای حسابداری مالی- و دانشگاهیان درمورد محافظه­کاری روبرو گردید. آن­ها محافظه­کاری را از این رو مورد انتقاد قرار می­دهند که این ارائه کمتر از واقع سود در دوره جاری می­تواند موجب ارائه کمتر از واقع هزینه­های دوره­های آتی و در نتیجه ارائه بیشتر از واقع سود در دوره­های آینده گردد، به بیانی دیگر سودهای محافظه­کارانه در دوره­های جاری باعث خواهد گردید سودهای آتی غیرمحافظانه­کارانه گردد(Watts, 2003a, 208). برای مثال هندریکسون و ون بردا عقیده دارند که محافظه­کاری در بهترین وضعیت ممکن، یکی از ضعیف­ترین روش­هایی می باشد که در صورت وجود شرایط ابهام به ارزیابی اقلام و محاسبه سود می­پردازد و در بدترین وضعیت ممکن باعث خواهد گردید داده­های حسابداری به گونه کامل مخدوش شوند. آن­ها بر این باورند که محافظه-کاری در تئوری حسابداری هیچ جایی ندارد و آنان که آگاهانه مقادیر را کمتر از واقع گزارش می‌کنند باعث خواهند گردید تصمیمات نامعقولی درمورد آن­ها گرفته گردد، درست همان گونه که گزارش بیش از واقع بعضی از اقلام نیز چنین نتیجه­ای را به بار خواهد آورد

(Hendricksen and Vanberda, 1992, 149).

بقا و قدمت طولانی محافظه­کاری و سازگاری عیان آن نسبت به این گونه انتقادها، به گونه قاطع بیانگر این می باشد که منتقدان، منافع با اهمیت آن را نادیده انگاشته­اند. اگر قانون­گذاران و تدوین کنندگان استاندارد، همچون هیأت تدوین استانداردهای حسابداری مالی که در سال­های اخیر استانداردهایی را ارائه نموده می باشد که مغایر با محافظه­کاری می باشد[2]، بدون درک منافع محافظه­کاری، در جهت حذف آن کوشش نمایند، استانداردهایی به­ وجود می­آیند که به گونه جدی برای گزارشگری مالی زیان بار خواهند بود(Watts, 2003a, 209).

پیتون[3] و لیتلتون[4] (1940) تصریح کرده­اند، ارائه کمتر از واقع ارزش یک دارایی موجب خواهد گردید که در زمان بهره گیری یا فروش آن، درآمد بیش از واقع اظهار گردد. مثلاً روش اقل بهای تمام شده یا قیمت بازار در مقایسه با روش بهای تمام شده باعث خواهد گردید آن مبلغی از درآمد که در دوره جاری کمتر از واقع اظهار شده می باشد در دوره های بعد به درآمد اضافه شده و باعث ارائه بیش از واقع آن گردد(Watts, 2003a, 211).

هیأت تدوین استانداردهای حسابداری مالی آمریکا، هیچ جایگاهی را برای محافظه­کاری در چارچوب مفهومی خود و به ویژه در سلسله مراتب کیفیت اطلاعات حسابداری قائل نیست (مجتهدزاده، 1380، 22) و در بند 92 بیانیه مفاهیم حسابداری مالی شماره 2 چنین اظهار می­کند:

«… محافظه­کاری با ویژگی­های کیفی مهمی، از قبیل اظهار صادقانه[5]، بی­طرفی[6] و قابلیت مقایسه[7] (شامل ثبات رویه[8]) در تضاد می باشد.»

عملکرد هیأت تدوین استانداردهای حسابداری مالی در سال­های اخیر نیز با انتشار استانداردهایی همچون استاندارد شماره 141 (2001) در ارتباط با ترکیب واحدهای تجاری و استاندارد شماره 142 (2001) در ارتباط با سرقفلی و سایر دارایی­های نامشهود نیز حاکی از انتقاد صریح هیأت، از محافظه­کاری می باشد.

«هندریکسون و ون بردا (1992) محافظه­کاری را از سه زاویه مورد انتقاد قرار می­دهند و عقیده دارند که محافظه­کاری هیچ جایی در تئوری حسابداری ندارد و چنین اظهار می­کنند:

1- اولین دلیلی که طرفداران محافظه کاری ارائه می­دهند، این می باشد که فرض می­کنند، بدبینی حسابداران لازمه خنثی­کردن خوش­بینی مدیران و مالکان می باشد. کارفرمایان[9] معمولاً نسبت به واحدهای تجاری خود خوش­بین هستند. این خوش­بینی هم در انتخاب رویه­ها و هم در گزارش­های مالی متجلی می­گردد. حسابداران در سده نوزدهم میلادی، از سوی بستانکاران و سایر بهره گیری­کنندگان گزارش­های مالی تحت فشار بودند تا در گزارش­های خود این خوش­بینی­ها را منعکس نکنند. از این رو، بسیاری از صاحب نظران حسابداری سنتی محافظه کار بودند و بسیاری از مفاهیم ارائه شده به وسیله آن­ها در حسابداری امروز هم رسوخ کرده می باشد.

2- دومین دلیلی را که برای محافظه­کاری ارائه می­کنند، این می باشد که اگر سود و دارایی­ها بیش از مقدار واقعی ارائه شوند، برای شرکت و مالکان، بسیار خطرناک­تر از این می باشد که کمتر از واقع گزارش گردند. یعنی این که نتایج حاصل از یک زیان یا ورشکستگی شدیدتر از نتایج حاصل از یک سود می باشد. پس چنین استدلال می­گردد که اگر نتیجه­های حاصل متفاوت باشند، پس هیچ دلیلی وجود ندارد که قوانین مربوط به شناسایی و تعیین ارزش اقلام، همانند مقرراتی باشند که برای سود به کار می­برند. مفروضات فوق بر این اساس قرار دارند که همواره حسابداران نسبت به سرمایه گذاران و بستانکاران برای ارزیابی ریسک در جایگاه بهتری قرار دارند. با این حال، ارزیابی ریسک و ریسک پذیری یا ریسک گریزی نیازمند قضاوت­های ذهنی می باشد، که بنابر فرض، حسابدار نمی­تواند دارای این نوع قضاوت باشد. هدف گزارش­های مالی به جای بهره گیری از محافظه­کاری بایستی ارائه اطلاعات کافی برای بهره گیری کنندگان باشد تا آن­ها خودشان قادر به ارزیابی ریسکشان باشند.

[1] – Sterling

[2] – استانداردهای اخیر هیأت تدوین استانداردهای حسابداری مالی برآوردهای تأییدناپذیر جدیدی را وارد گزارشگری مالی می­کنند. استاندارد حسابداری شماره 141، مدیران را ملزم به ثبت ارزش های تأییدناپذیر دارایی­های نامشهودی می­کند که پیش از این در ترکیب و تحصیل به گونه جداگانه ثبت نمی­شدند. استاندارد حسابداری شماره 142، مدیران را ملزم به برآوردهای تأییدناپذیری از استهلاک ارزش های بعضی از این دارایی­ها می­کند. این استاندارد همچنین مدیران را ملزم می­کند که در هنگام مطالعه استهلاک ارزش سرقفلی، برآوردهای تأییدناپذیری از ارزش کل شرکت یا بخشی از آن داشته باشند، در حالی که ارزیابی ارزش شرکت و سرقفلی همراه با آن بسیار ذهنی می باشد (واتز، a2003، 218).

[3] – Paton

[4] – Littleton

[5] – Pepresentational faithfulness

[6] – Neutrality

[7] – Comparability

[8] – Consistency

[9] – Ezntrepreneur

سوالات یا اهداف پایان نامه :

 اهداف پژوهش:

با وجود اینکه در سال­های اخیر تحقیقات زیادی با محوریت موضوع محافظه­کاری در سراسر جهان انجام شده می باشد و این اصل محدودکننده حسابداری را از زوایا و جنبه­های مختلفی مورد مطالعه قرار داده­اند، اما با این حال علیرغم پتانسیل بالای این موضوع برای انجام تحقیقات علمی، تا­کنون در کشور ما در این زمینه تحقیقات کاملی صورت نگرفته می باشد و جای خالی مطالعه بعضی جوانب این موضوع در میان تحقیقات علمی رشته حسابداری در محافل دانشگاهی و حرفه­ای محسوس می­باشد. در این پژوهش کوشش شده می باشد که با محوریت موضوع محافظه­کاری، دریچه تازه-ای برای انجام تحقیقات دیگر در این زمینه گشوده گردد.

هدف این پژوهش مرور دو دیدگاه و معیار ارزیابی محافظه ­کاری، 1) معیار عدم تقارن زمانی سود و 2) نسبت ارزش بازار سهام به ارزش دفتر آن و مطالعه ارتباط میان این دو می باشد.

ارزیابی ارتباط محافظه کاری سود و زیانی و محافظه کاری ترازنامه ای

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

پایان نامه - تز - رشته حسابداری